जापानी व्याकरणको रहस्य: “~まま” (Mama) को पूर्ण प्रयोग गाइड
नमस्ते साथीहरू! जापानी भाषा सिक्ने क्रममा व्याकरणका केही यस्ता नियमहरू हुन्छन्, जसले हाम्रो अभिव्यक्तिलाई प्राकृतिक र स्पष्ट बनाउन मद्दत गर्छन्। आज हामी जापानी व्याकरणको एउटा अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण र धेरै प्रयोग हुने व्याकरण “~まま” (Mama) को बारेमा विस्तृत रूपमा चर्चा गर्नेछौं। यो विशेष गरी JLPT N4 र N3 स्तरका विद्यार्थीहरूका लागि एउटा “Power-up” व्याकरण हो।
——————————————————————————–
目次
१. “~まま” को परिचय र अर्थ (Meaning)
“~まま” को मुख्य अर्थ “अवस्थाको निरन्तरता” (State of Continuity) हो। यसले कुनै काम गरिसकेपछि त्यो अवस्था परिवर्तन नभई उस्तै रहनु वा त्यो अवस्था कायम रहँदा अर्को काम गर्नु भन्ने बुझाउँछ। सरल नेपालीमा भन्नुपर्दा, “पहिलेको अवस्थामा कुनै परिवर्तन नगरी” वा “त्यसै अवस्थामा” भन्ने भाव बुझाउन यसको प्रयोग गरिन्छ।
प्रो-टिप (Pro-tip): साथीभाइहरूसँग कुरा गर्दा वा अनौपचारिक कुराकानीमा यसलाई अझै सजिलो बनाएर “~まんま” (Manma) पनि भनिन्छ। यो कुरा थाहा पाइराख्नुभयो भने तपाईंको जापानी भाषा अझै ‘नेटिभ’ सुनिनेछ!
——————————————————————————–
२. व्याकरणको बनावट (Form/Connection)
विद्यार्थीहरू यहाँ शब्दहरू जोड्दा झुक्किने गर्छन्, त्यसैले यो तालिकालाई ध्यान दिएर हेर्नुहोस्:
| शब्दको प्रकार | जडान गर्ने तरिका (Connection) | उदाहरण (Example) | नेपाली अर्थ |
| क्रिया (Verb) | V-た / V-ない + まま | 開けたまま / かけないまま | खोलिछोडेकै / नलगाइकनै |
| ‘I’ विशेषण (い-Adj) | ~い + まま | 新しいまま | नयाँ नै रहेको |
| ‘Na’ विशेषण (な-Adj) | ~な + まま | きれいなまま | सुन्दर नै रहेको |
| नाम (Noun) | N + の + まま | 昔のまま | पुरानै जस्तो / पहिलेकै |
——————————————————————————–
३. प्रयोग गर्ने तरिका र मुख्य नियमहरू (How to Use)
यो व्याकरण प्रयोग गर्दा तपाईंले केही विशेष कुराहरूमा ध्यान दिनुपर्छ। यो एउटा सानो तर निकै महत्त्वपूर्ण खण्ड हो:
- असामान्य परिस्थिति (Unusual Situations): यो व्याकरण प्रायः यस्तो बेला प्रयोग गरिन्छ, जब हामीले गर्नुपर्ने काम गर्दैनौं वा कुनै असामान्य अवस्था कायम राख्छौँ। जस्तै: जुत्ता लगाएरै घर भित्र पस्नु (जापानमा जुत्ता खोल्नु सामान्य हो, नलगाउनु असामान्य)।
- परिणाम बाँकी रहने क्रियाहरू (Momentary Verbs): यो ती क्रियाहरूसँग मात्र प्रयोग हुन्छ जसले एउटा ठोस परिणाम (Result) छोड्छन्। जस्तै: ‘उभिनु’ (立つの) वा ‘बाल्नु’ (つける)।
- सावधान! सबै क्रियामा “まま” लाग्दैन: विद्यार्थीहरूले धेरै गर्ने एउटा गल्ती भनेको ‘हिँड्नु’ (歩く) वा ‘गाउनु’ (歌う) जस्ता क्रियासँग “まま” जोड्नु हो।
- गलत: #歩いたまま (हिँडेको अवस्थामा) – किनभने हिँड्ने कामले कुनै ठोस भौतिक अवस्था छोड्दैन।
- गलत: #歌ったまま (गाएको अवस्थामा) – गाउने काम सकिएपछि कुनै अवस्था बाँकी रहँदैन।
- विविध रूप: वाक्यको अन्त्यमा यसलाई “~ままだ” र क्रियासँग जोड्दा “~まめで” को रूपमा प्रयोग गरिन्छ।
——————————————————————————–
४. प्रयोग हुने परिस्थितिहरू र उदाहरण वाक्यहरू (Situations & Examples)
तपाईंहरूलाई बुझ्न सजिलो होस् भनेर केही रोचक उदाहरणहरू यहाँ दिइएको छ:
क) भुलवश वा असावधानीवश भएको काम:
- 電気をつけたまま寝てしまった। (बत्ती बालेरै सुतिदिएँ – बाल्ने अवस्था कायम रह्यो)।
- 窓を開けたまま出かけてしまった। (झ्याल खुल्लै छोडेर बाहिर गएँ)।
ख) अपरिवर्तित अवस्था (Unchanged State):
- 田中さんの顔は10年前のままだ। (तानाका जीको अनुहार १० वर्षअघि जस्तै छ – केही परिवर्तन भएन)।
- 前世の記憶を持ったまま、生まれてきた赤ちゃん। (पूर्वजन्मको सम्झना बोकेरै जन्मेको बच्चा)।
ग) कच्चा वा प्राकृतिक अवस्था:
- この野菜は生のまま食べることができます। (यो सागसब्जी काँचै खान सकिन्छ)।
- そのヨーグルトの乳酸菌は、生きたままお腹に届くそうだ। (त्यो दहीको ल्याक्टोब्यासिलस ब्याक्टेरिया जीवित अवस्थामै पेटमा पुग्छ रे)।
घ) अनुमति वा निर्देशन दिँदा:
- 靴を履いたままお上がりください। (जुत्ता लगाएरै भित्र आउनुहोस् – जुत्ता खोल्नु पर्दैन)।
——————————————————————————–
५. उस्तै सुनिने व्याकरणसँगको भिन्नता (Comparison)
यो खण्ड एकदमै ध्यान दिएर पढ्नुहोला, किनकि परीक्षामा यस्तै कुराले झुक्काउँछ!
१. まま vs っぱなし (Mama vs Ppanashi) “っぱなし” ले प्रायः नकारात्मक भावना, लापरवाही वा गुनासो बुझाउँछ। तर “まま” तटस्थ (Neutral) हुन्छ। सबैभन्दा ठूलो भिन्नता के हो भने—”っぱなし” त्यस्ता क्रियाहरूमा पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ जसले परिणाम छोड्दैनन्।
- उदाहरण: “१ घण्टादेखि हिँडिरहेकोले थाकेँ” भन्नु पर्दा 歩きっぱなし (Aruki-ppanashi) सही हुन्छ, तर 歩いたまま (Aruita-mama) भन्न मिल्दैन।
२. まま vs ながら (Mama vs Nagara) “ながら” ले दुईवटा काम एकैसाथ (Simultaneous) गरेको देखाउँछ। तर “まま” ले एउटा अवस्था कायम रहँदा अर्को काम भएको देखाउँछ।
- उदाहरण: ‘उभिएर खानु’ भन्दा 立ったまま食べる भनिन्छ। किनभने ‘उभिनु’ एउटा क्षणिक क्रिया हो जसले ‘उभिएको अवस्था’ सिर्जना गर्छ। तपाईंले खानु र उभिनु दुईवटै काम एकै समयमा सुरु र अन्त्य गर्नुहुन्न, बरु उभिएको अवस्थामा खानुहुन्छ।
३. まま vs て (Mama vs Te) “て” ले सामान्य वा स्वाभाविक प्रक्रिया देखाउँछ।
- उदाहरण: 靴を脱いで入る (जुत्ता खोलेर पस्नु) सामान्य प्रक्रिया हो। तर 靴を履いたまま入る (जुत्ता लगाएरै पस्नु) एउटा विशेष र असामान्य अवस्थालाई कायम राखेको बुझाउँछ।
——————————————————————————–
६. निष्कर्ष र सानो अभ्यास (Conclusion & Mini-Quiz)
“~まま” जापानी भाषामा आफ्नो कुरालाई अझ स्पष्ट र प्रभावकारी रूपमा राख्ने एउटा सुन्दर माध्यम हो। सधैं याद राख्नुहोस्, यसले ‘अवस्थाको निरन्तरता’ र ‘असामान्य स्थिति’ लाई जोड दिन्छ।
आउनुहोस्, अब आफ्नो बुझाइ जाँच गरौँ:
उपयुक्त विकल्प छान्नुहोस्:
१. どうぞ、靴を履いた( まま / っぱなし )でお上がりください। २. エアコンをつけ( まま / っぱなし )で外出したら、電気代がもったいないですよ। ३. このバッグは全然使っていないので、きれいな( まま / っぱなし )です।
उत्तर र व्याख्या: १. उत्तर: まま (किनभने यहाँ जुत्ता लगाएर भित्र आउन अनुमति दिइएको छ, जुन सकारात्मक वा तटस्थ छ)। २. उत्तर: っぱなし (किनभने यहाँ ‘विद्युत खेर गयो’ भन्ने नकारात्मक भावना र लापरवाही वा गुनासो छ)। ३. उत्तर: まま (किनभने झोला सफा रहनु एउटा सकारात्मक अवस्था हो, यसमा कुनै गुनासो छैन)।
आजको यो गाइडले तपाईंलाई “~まま” को प्रयोगमा स्पष्टता ल्यायो होला भन्ने आशा गर्दछु। जापानी भाषा सिक्ने यात्रामा कुनै प्रश्न भएमा कमेन्टमा सोध्न नहिच्किचाउनुहोस्। शुभकामना!





