【JLPT उच्च-मध्यम व्याकरण】「〜とする」 र 「〜とされる／〜とされている」 को पूर्ण व्याख्या: नियम तोक्ने र समाजले मानेको सत्य बुझाउने तरिका

१. शीर्षक र परिचय (Title & Lead Section)

जापानी भाषाको उच्च-मध्यम तथा उच्च तह (JLPT N3 / N2 / N1) मा सफलता हासिल गर्नका लागि औपचारिक र वस्तुनिष्ठ (Objective) वाक्य गठन प्रणाली बुझ्नु अत्यन्त आवश्यक हुन्छ। जापानी भाषामा आफ्ना व्यक्तिगत विचारहरू व्यक्त गर्न सामान्यतया 「〜と思(おも)う」 जस्ता अभिव्यक्तिहरू प्रयोग गरिए तापनि, समाचार (新聞(しんぶん)・ニュース), शैक्षिक निबन्ध (論文(ろんぶん)), र आधिकारिक सूचनाहरूमा समाजले मानेको सत्य वा संस्थागत नियमहरू व्यक्त गर्न 「〜とする」 र 「〜とされる／〜とされている」 को प्रयोग गरिन्छ।

यो व्याकरण संरचना पाठ्यपुस्तक र प्रकाशक अनुसार N4 देखि N1 सम्मका विभिन्न तहमा समावेश गरिएको पाइन्छ। सुरुआती तहमा यसको सामान्य निष्क्रिय रूप (Passive Concept) सिकाइने भए तापनि, उच्च तहका शैक्षिक निबन्ध तथा समाचारका सम्पादकीयहरूमा यसको अत्यधिक प्रयोग हुने भएकाले JLPT N2 र N1 को पठन बोध (読解(どっかい)) मा यो एक उच्च-आवृत्ति (High-frequency) व्याकरण मानिन्छ। यस व्याकरणले वाक्यलाई व्यक्तिकेन्द्रित नबनाई आधिकारिक र वस्तुनिष्ठ बनाउन मद्दत गर्दछ।

यस व्याकरणलाई पूर्ण रूपमा बुझ्दा नेपाली विद्यार्थीहरूलाई निम्न ३ मुख्य फाइदाहरू हुनेछन्:

पठन बोधमा सुधार (Reading Comprehension): JLPT को Reading (読解(どっかい)) खण्डमा आउने कठिन निबन्ध तथा समाचारका मुख्य सन्देशहरू सजिलै पहिचान गर्न सकिने।
औपचारिक लेखन क्षमता (Academic Writing): प्रतिवेदन वा निबन्ध लेख्दा व्यक्तिगत पूर्वाग्रहविना निष्पक्ष र आधिकारिक वाक्य रचना गर्न सकिने।
परीक्षामा उच्च आत्मविश्वास (Exam Confidence): उस्तै देखिने झुक्काउने व्याकरण रूपहरू बीचको सूक्ष्म फरक छुट्याएर सही उत्तर छान्न सकिने।

आउनुहोस्, अब यस व्याकरणको बनावट र शब्दहरूसँग जोडिने नियमहरू (接続(せつぞく)) लाई विस्तारमा अध्ययन गरौँ।

२. मुख्य अर्थ र व्याकरण संरचना (Core Meaning & Formation)

यस व्याकरणको प्रयोग गर्दा शब्दको प्रकार (Verb, Noun, Adjective) अनुसार जोडिने नियमहरू ध्यानपूर्वक बुझ्नुपर्छ।

जोडिने नियम (接続(せつぞく) – Connection Rules)

शब्दको प्रकार / रूप (Part of Speech / Form)	जोडिने नियम र उदाहरण (Connection Rule & Example)
क्रियापद (Verb)	Plain Form ＋とする / とされる<br>・例(れい): 警告(けいこく)する＋とされる ➔ 警告(けいこく)するとされる
い-विशेषण (い-Adjective)	Plain Form ＋とする / とされる<br>・例(れい): 高(たか)い＋とされる ➔ 高(たか)いとされる
な-विशेषण (な-Adjective)	Plain Form (＋だ) ＋とする / とされる<br>・例(れい): 有名(ゆうめい)（だ）＋とされる ➔ 有名(ゆうめい)だとされる
नाम (Noun)	Plain Form (＋だ) ＋とする / とされる<br>・例(れい): 象徴(しょうちょう)（だ）＋とされる ➔ 象徴(しょうちょう)だとされる
नाम परिमार्जन रूप (Noun-modifying)	〜とする＋ N / 〜とされた＋ N<br>・例(れい): 規定(きてい)とされた設定(せってい) / 違反(いはん)とする行為(こうい)

मुख्य प्रयोगका २ कार्यहरू (Functional Usages)

प्रयोग १: सक्रिय रूप 「〜とする」 (Official Rules & Decisions)

अर्थ: “यसो गर्ने निर्णय गरिन्छ” वा “यस्तो नियम तोकिन्छ”।
स्पष्टीकरण: संस्थागत नियम, परीक्षाका निर्देशन, सम्झौता पत्र वा आधिकारिक सूचनाहरूमा निश्चित नियम वा नतिजा तोक्नका लागि प्रयोग गरिन्छ।

प्रयोग २: निष्क्रिय रूप 「〜とされる／〜とされている」 (Public Consensus & Objective Facts)

अर्थ: “…मानिन्छ”, “…भन्ने जनविश्वास/धारणा छ”, “…स्वीकार गरिएको छ”।
स्पष्टीकरण: कुनै व्यक्ति विशेषको विचार नभई, समाज, सर्वसाधारण वा वैज्ञानिक क्षेत्रले स्वीकार गरेको सामान्य ज्ञान (常識(じょうしき)), स्थापित सिद्धान्त (定説(ていせつ)), वा सांस्कृतिक परम्परा व्यक्त गर्दा प्रयोग गरिन्छ।

JLPT परीक्षामा यस व्याकरणसम्बन्धी कस्ता नियमहरू छन् र नेपाली विद्यार्थीहरू कुन ठाउँमा झुक्किन्छन्, अब त्यसबारे चर्चा गरौँ।

३. 【परीक्षाका कडा नियमहरू】झुक्किन नहुने महत्त्वपूर्ण बुँदाहरू (Critical Exam Rules & Pitfalls)

JLPT व्याकरण खण्डमा बहुविकल्पीय प्रश्नहरू हल गर्दा नेपाली विद्यार्थीहरू अक्सर तलका २ नियमहरूमा झुक्किने गर्छन्:

नियम १: व्यक्तिगत विचारमा प्रयोग गर्न नमिल्ने र नेपाली भाषाको प्रभाव (No Personal Opinions & L1 Interference Trap):
- नेपाली भाषामा “…मानिन्छ” शब्द व्यक्तिगत विचार व्यक्त गर्दा (“मेरो विचारमा यो कठिन मानिन्छ”) र सामाजिक धारणा व्यक्त गर्दा दुवैमा सहजै प्रयोग गरिन्छ। तर जापानी भाषामा 「〜とされる」 ले व्यक्तिगत धारणा होइन, केवल समाज वा विज्ञहरूको साझा वस्तुनिष्ठ धारणा व्यक्त गर्छ।
- त्यसैले नेपाली भाषाको सीधा अनुवाद गरेर 私(わたし)の意見(いけん)では〜とされる भन्नु गम्भीर गल्ती हुन्छ। यदि वाक्यमा वक्ताको आफ्नै व्यक्तिगत विचार (Subjective view) छ भने अनिवार्य रूपमा 「〜と思(おも)う」 प्रयोग गर्नुपर्छ।
- गलत (×): 私(わたし)の意見(いけん)では、この問題(もんだい)は難(むずか)しいとされる。
- सही (○): 私(わたし)の意見(いけん)では、この問題(もんだい)は難(むずか)しいと思(おも)う。
नियम २: बोलीचालीमा प्रयोग नहुने (Formal/Written Context Only):
- यो अति औपचारिक लिखित भाषा (書き言葉) हो। दैनिक सामान्य कुराकानी वा साथीभाइसँगको बोलीचालीमा यसको प्रयोग गरिँदैन। यसको प्रयोग मुख्यतया समाचार, निबन्ध, नियम पुस्तक, र आधिकारिक पत्रहरूमा मात्र गरिन्छ।

अब यी नियमहरूलाई व्यावहारिक उदाहरण वाक्यहरू मार्फत अझ प्रष्टसँग बुझौँ।

४. व्यावहारिक उदाहरण वाक्यहरू (Contextual Practical Examples)

परिस्थिति १: औपचारिक नियम र सूचना (Official Regulations with 〜とする)

参加費(さんかひ)は一人(ひとり)3000円(えん)、服装(ふくそう)は自由(じゆう)とする。 (सहभागिता शुल्क प्रतिव्यक्ति ३००० येन मानिनेछ र पोशाक ऐच्छिक हुनेछ।)
カンニングをした場合(ばあい)は、0点(てん)とする。 (चिट चोरेको खण्डमा ० अंक मानिनेछ।)

परिस्थिति २: सामाजिक संस्कृति र शिष्टाचार (Cultural Norms with 〜とされている)

音(おと)を立(た)てて麺(めん)をすするのは、海外(かいがい)ではマナー違反(いはん)とされている。 (आवाज निकालेर चाउचाउ खाँदा विदेशमा अभद्र व्यवहार मानिन्छ।)
鳩(はと)は平和(へいわ)の象徴(しょうちょう)とされている。 (परेवालाई शान्तिको प्रतीक मानिन्छ।)

परिस्थिति ३: वैज्ञानिक तथ्य र अनुसन्धान (Scientific Facts with 〜とされている)

地球温暖化(ちきゅうおんだんか)の主な原因(おもなげんいん)は、二酸化炭素(にさんかたんそ)の増加(ぞうか)だとされている。 (ग्लोबल वार्मिंगको मुख्य कारण कार्बन डाइअक्साइडको वृद्धि मानिन्छ।)

यस प्रकारका स्पष्ट प्रयोगहरू बुझिसकेपछि, उस्तै देखिने अन्य औपचारिक व्याकरणहरूसँग यसको तुलना गर्नु आवश्यक हुन्छ।

५. उस्तै देखिने औपचारिक व्याकरणहरूको तुलना (Comparative Grammar Analysis)

व्याकरण जोडी (Comparative Pair)	अर्थ र प्रयोगको वातावरण (Meaning & Context)	मुख्य फरक (Key Difference)
「〜とされる」<br>vs<br>「〜と言(い)われている」	「〜とされる」: समाज, विज्ञ वा सर्वसाधारणले स्वीकार गरेको स्थापित तथ्य वा सामाजिक मान्यता।<br>「〜と言われている」: मानिसहरूका बिचमा सुनिएको सामान्य हल्ला, जनश्रुति वा भनाइ (Hearsay)।	「〜とされる」 ले कसले भनेको हो भन्ने तोक्न नपर्ने स्थापित वस्तुनिष्ठ सत्य (Objective Fact) बुझाउँछ भने 「〜と言われている」 ले मानिसहरूको भनाइ वा हल्ला (Rumor/Hearsay) मा बढी जोड दिन्छ।
「〜とされる」<br>vs<br>「〜と考え(かんが)えられている」	「〜とされる」: समाज वा अध्ययनले पहिले नै तय वा स्वीकार गरिसकेको मान्यता।<br>「〜と考えられている」: अध्ययन, तथ्याङ्क वा प्रमाणका आधारमा निकालिएको तार्किक निष्कर्ष (Logical Reasoning)।	「〜とされる」 ले व्यापक रूपमा स्थापित र स्थिर भइसकेको सत्य जनाउँछ भने 「〜と考えられている」 ले विश्लेषण वा अनुमानमा आधारित तार्किक सोच (Reasoned Conclusion) लाई जनाउँछ।
「〜とする」<br>vs<br>「〜ことにする」	「〜とする」: संस्था, आधिकारिक निकाय वा परीक्षा समितिले तोकेको औपचारिक नियम वा नीति (Institutional Official Rule)。<br>「〜ことにする」: व्यक्ति स्वयंले आफ्नो इच्छा अनुसार गरेको व्यक्तिगत निर्णय (Personal Individual Decision)。	「〜とする」 आधिकारिक वा कानुनी नियम तोक्नका लागि मात्र प्रयोग हुन्छ भने 「〜ことにする」 व्यक्तिगत जीवनका निर्णयहरू व्यक्त गर्न प्रयोग गरिन्छ।

आउनुहोस्, अब सिकेको ज्ञानलाई परीक्षण गर्नका लागि केही अभ्यास प्रश्नहरू हल गरौँ।

६. अभ्यास प्रश्नहरू र व्याख्या (Quick Test & Explanations)

प्रश्न १ (Rule vs. Social Consensus)

試験(しけん)で他人(たにん)の答え(こたえ)を見(み)た場合(ばあい)は、0点(てん)（　　　）。

とする
と思(おも)う
ことにする
と言(い)われている

प्रश्न २ (Objective Fact vs. Personal Opinion Trap)

私(わたし)の意見(いけん)では、この問題(もんだい)は（　　　）。

難(むずか)しいとされる
難(むずか)しいと思(おも)う
難(むずか)しいとする
難(むずか)しいとされている

प्रश्न १ को उत्तर:

सही उत्तर: １. とする
व्याख्या: वाक्यमा परीक्षाको नियम (Rule) तोकिएको छ। परीक्षामा अङ्क रद्द गर्ने वा तोक्ने जस्ता आधिकारिक नियम व्यक्त गर्दा 「〜とする」 को प्रयोग गरिन्छ। विकल्प ३ (ことにする) व्यक्तिगत निर्णयका लागि मात्र प्रयोग हुन्छ भने विकल्प ४ ले हल्ला बुझाउँछ।

प्रश्न २ को उत्तर:

सही उत्तर: ２. 難しいと思う
व्याख्या: वाक्यको सुरुमा 「私(わたし)の意見(いけん)では」 (मेरो विचारमा) भनिएकाले यो व्यक्तिगत धारणा हो। 「〜とされる／〜とされている」 ले समाजको सामान्य धारणा वा वस्तुनिष्ठ तथ्य व्यक्त गर्ने हुनाले व्यक्तिगत विचारमा यसको प्रयोग गर्न मिल्दैन। नेपाली अनुवादमा “…मानिन्छ” जस्तो सुनिए तापनि जापानी भाषाको नियम अनुसार व्यक्तिगत विचारमा 「〜と思(おも)う」 नै सही उत्तर हुन्छ।

७. निष्कर्ष तथा अध्ययन सूत्र (Conclusion & Summary)

JLPT परीक्षाको तयारी गर्दा यो व्याकरण सजिलै याद राख्न तल दिइएको स्मरण सूत्र मनन गर्नुहोस्:

📌 स्मरण सूत्र (Quick Review Checklist):
- ✅ आधिकारिक नियम / नीति तोक्दा: Plain Form + とする
- ✅ सामाजिक मान्य सत्य / जनधारणा: Plain Form + とされる / とされている
- ❌ व्यक्तिगत विचार व्यक्त गर्दा: × とされる (नेपाली अनुवादको भ्रममा नपर्ने!) ➔ ○ と思う

यस व्याकरणको सही प्रयोगले तपाईँको जापानी भाषाको क्षमतालाई अझ परिपक्व र उच्च स्तरीय बनाउँछ। नियमहरूलाई नियमित अभ्यास गर्नुहोस् र JLPT परीक्षामा उत्कृष्ट अङ्क हासिल गर्नुहोस्! सफलताको हार्दिक शुभकामना!